Bahçe & Bitkiler

Portakal Nasıl Yetiştirilir?

C vitamini bakımından zengin olan ve kış aylarının vazgeçilmezi portakalın dikimi dört mevsimde de yapılabilir. Özellikle Ekim ayında dikilen portakal fidesi, kış boyunca yağmur suyundan yararlandığı için daha verimli bir şekilde gelişmektedir. Bu sayede meyvelerini vermeden köklerini güçlendiren portakal ayrıca ılıman iklimi sever. Ancak soğuğa maruz kalmaması gerekir. Bu yüzden iklimi soğuk olan bölgelerde saksıda yetiştirilmesi daha uygundur. Üretimi yapılırken korunaklı alanlar tercih edilmelidir. Bunlara ek olarak aydınlık yerde yetiştirilmesi gereken portakalın dikileceği çukur yeteri kadar büyük olmalıdır. Geçirgen ve nitelikli topraklarda verimli olan portakalın düzenli sulanması gerektiği de unutulmamalıdır.

Portakal Meyvesi Hakkında Genel Bilgiler

Portakal, turunçgiller ailesine ait bir meyvedir. Yumurta şeklinde ya da tam yuvarlak olan bu meyve güzel kokulu ve tatlıdır. Akdeniz bitkisi olan portakal ülkemizde en çok Akdeniz ve Karadeniz kıyılarının nemli bölgelerinde yetiştirilir. 2 çenekli ve taç yapraklı bitki türlerinden olan bu meyvenin boyu 4 metreye kadar çıkabilir. Yapraklarının bir yüzü kaygan ve parlak iken diğer yüzü de tüylüdür. Bu özelliği sayesinde sıcak yaz aylarında bitkinin su kaybetmemesi sağlanır. Öte yandan köklerin derine inmesi nedeniyle bolca su alabilen portakalın çiçekleri beş taç yaprak ve beş çanaktan oluşur.

Serin, killi ve kumlu topraklarda yetişen portakal ağaçlarına yeteri kadar gübre verilmelidir. Fidanlar ayrıca çekirdekten yetiştirildiği için Mart ayında aşı yapıldıktan sonra yeni ağaçlar da elde edilerek yetiştirme süreci devam eder.

Çekirdeksiz ve çekirdekli olarak iki türe ayrılan portakalın ülkemizde en çok çekirdeksiz olanları tercih edilir. Mersin, Finike ve Hatay’da yetiştirilen bu portakal türünün kabuklarından reçel yapılır. Çekirdekli portakal ise en çok Dörtyol’da yetişir ve Dörtyol portakalı adıyla anılır. Son olarak portakalın 100 gramında;

  • %6 şeker
  • %1 protein
  • %1,5 oranında ise çeşitli asitler bulunur ve bu yüzden son derece faydalı meyveler arasında yer alır.

Portakalın İklim ve Toprak İstekleri

Portakal ağaçları uygun iklim şartlarında çok güzel verim sağlamaktadır. Özellikle de Akdeniz ve Ege kıyılarında yetiştirilen portakalın düşük sıcaklıklara maruz kalması, meyve kalitesini düşürmektedir. Bununla birlikte don olayının kısa sürmesi de portakalın verimliliğini artırır. Elbette sert rüzgarlar nedeniyle portakal ağaçlarının ciddi zarar gördüğü de bilinmektedir.

Portakal yetiştiriciliği için ideal toprak türlerinin de bilinmesi gerekir. Killi, hafif ya da ağır toprakların yanı sıra tınlı ve havalanabilen topraklar, en güzel yetiştirilme alanlarıdır. Taban suyu seviyesi yüksek olan topraklarda ise drenaj yapılarak portakal ekilebilir. Bu seviye 2 metreden daha az olmalıdır. Su geçirgenliği iyi olan topraklar her zaman portakal yetiştirmek için en ideal topraklar olarak bilinir.

Portakal yetiştirmek için ayrıca toprağın sahip olması gereken fiziksel özellikler şu şekilde sıralanır;

  • Kil oranı en çok %20 olmalı.
  • Kum oranı %50 olmalı.
  • Hafif alkali toprak olmalı.
  • Tim oranı da %20 olmalı.
  • Topraktaki tuz miktarı %0.30’u geçmemeli.
  • Toprağın geçirgenlik değeri 10 ile 20 cm arasında olmalı.

Portakal Ağacı Bakımı Nasıl Olmalı?

Portakal ağacının bakım süreci iklim şartlarına göre şekillenmektedir. Uygun bölgelerde yetiştirilmesi gereken portakal ağacının bakım sürecinde şu faktörlere dikkat edilmelidir;

  • Sonbahar ayında ekilmelidir.
  • Dikilmeden önce saksıda fidenin büyümesi gerekir.
  • Dikimi yapılacak alanında havadar ve geniş olması önemlidir.
  • Meyve verme döneminde bol ve düzenli sulama yapılmalıdır.
  • Fazla budama ihtiyacı olmadığı için bu konuda da hassas davranılmalıdır.

Bol su isteyen portakal ağaçları, yağış alan bölgelerde ciddi sulamaya ihtiyaç duymaz. Ancak ağacın köklerinin toprağa yeteri kadar tutunabilmesi amacıyla bol sulamanın yapılması gerekir. Verimin fazla olması için sabah ve akşam saatlerinde günde 2 kez sulama yapılması önerilir.

Portakal Ağacı Nasıl Budanır?

Her yıl düzenli olarak budaması yapılan portakal ağacının daha iyi meyve vermesi için dallarının kırılması önlenmelidir. Bu aşamada sık ağaç dallarına sahip olan bir portakalın meyvesi yeteri kadar güneş alamayacağı için verimsiz olabilir. Sağlıklı bir şekilde yetiştirilmesi gereken portakal ağacının budama aşamasında kök ve gövdesinin dengelenmesi sağlanmalıdır. Bunun dışında bol su vererek ağacın meyvelerini kısa sürede vermesi sağlanırken bakımı da eksiksiz olarak yapılmalıdır.

Saksıda Portakal Nasıl Yetiştirilir?

Büyük arazilerde yetiştirilebilen portakal aynı zamanda ofis ve ev ortamında da yetiştirilebilir. Saksıda portakal yetiştirmek isteyenler öncelikle toprağın bol olmasına dikkat etmelidir. Bunun yanı sıra hazır fidan satın alarak saksıda yetiştireceğiniz portakalların sulanma sürecine ve sürekli bakımına özen gösterilmesi her zaman önemlidir.