Şirket Cirosu Nasıl Hesaplanır?

Zehra Aygul
Şirket Cirosu Nasıl Hesaplanır?

Bir ticari işletmenin belirli bir zaman aralığındaki (1 haftalık, 1 aylık, 1 yıllık gibi) toplam satış hasılatı şeklinde tanımlanabilen ciro farklı yöntemlerle hesaplanabilir. Ciro hesaplanırken safi hâsılat yöntemi ya da gayrisafi hâsılat yöntemi kullanılır.

Ciro hesaplaması şirket çalışanları tarafından elle ya da mevcut bazı internet siteleri üzerinden hesaplanabilir, ancak genel anlamda bir uzman tarafından hesaplanması daha doğrudur.

Ciro Nasıl Hesaplanır?

Safi Hâsılat Yöntemi

Safi hâsılat yöntemi günümüzde ciro hesaplamasında kullanılan en yaygın ve güvenilir yöntem olarak bilinir. Safi hâsılat yöntemiyle ticari işletmenin yurt içinde sunduğu hizmet ya da ürünlerden elde ettiği satış hâsılatı hesaplanır. Ayrıca yurt dışına sunulan hizmet ya da ürünlerden elde edilen satışlar ve diğer gelirler de hesaba katıldığında ciro hesaplanmış olur.

Eğer haftalık ciro hesaplanıyorsa ticari işletmenin yurt içinde o hafta içinde gerçekleştirdiği satışlardan elde ettiği kazançlar hesaba katılır. Aynı şey aylık ya da yıllık ciro hesaplanırken de bu şekilde yapılır. Ciro hesaplamasının yöntemi basittir ve bazı formüller kullanılarak kısa bir sürede yapılabilir.

Safi hâsılat yönteminde kullanılan formül

Safi hasılat = [(600+601+602)-(610+611+612)]

Formülün açıklaması

Safi hâsılat yurt içinde gerçekleşen satışlar (600), yurt dışında gerçekleşen satışlar (601) ve diğer gelirlerin (602) toplamından satıştan iadeler (610), satış iskontoları(indirimleri) (611) ve diğer indirimlerin (612) toplamının çıkarılmasıdır.

Gayrisafi Hâsılat Yöntemi

Gayrisafi hâsılat yöntemiyle ciro hesaplanırken 3 aşama gereklidir. Hesaplama yapılırken dikkate alınacak kalemler yurt içinde yapılan satışlar, diğer gelir alanları ve yurt dışı hesaplamalarıdır. Gayrisafi hâsılat ile safi hâsılat arasındaki fark gayrisafi hâsılat hesaplanırken satışı yapılan ürünlerin müşteriye uygulanan indirimlerin ve ürün iadelerinin toplam rakamdan çıkarılmasıdır. 

Gayrısafi hâsılat yönteminde kullanılan formül

Gayrisafi hasılat = (600+601+602)

Gayrisafi hâsılat yurt içinde gerçekleşen satışlar (600), yurt dışında gerçekleşen satışlar (601) ve diğer gelirlerin (602) toplamından elde edilen rakam olarak hesaplanır.

Hâsılat gayrisafi hâsılat yöntemiyle hesaplandığında brüt satış miktarı elde edilmiş olur. Öte yandan safi hâsılat yöntemiyle hesaplanan hâsılat ise iade ve indirimler de elde edilen hesaptan düşürüldüğü için net satış miktarını verir. 

Bütçe yöntemi şirketler için önemli olan bir diğer konudur. Şirket Bütçesi Nasıl Hesaplanır? yazımıza göz atabilirsiniz.