Mobbingle Nasıl Başa Çıkılır?

Zehra Aygul

Mobbingle Nasıl Başa Çıkılır?

Milyonlarca çalışanı etkileyen mobbing, yani psikolojik şiddet, iş yerlerinde sanıldığından çok daha sık karşılaşılan bir durum. İşyerinde mobbingle karşılaşan çalışanların travma sonrası depresyon, bezginlik gibi psikolojik rahatsızslıklar yaşadığı biliniyor. Ancak mobbing kader değil. 

  • Öncelikle mobbingin nelere yol açabileceğini bilmek ve bunların farkında olmak gerekiyor.

Mobbing uygulanan kişi, iş yerinde kendini diğer çalışanlardan soyutlanmış ve dışlanmış hisseder. İş yerinde dedikodu, iftira gibi mobbing türleri çalışana kendini aşağılanmış ve kötü hissettirir. Bu da çalışanın iş yerinden ve yaptığı işten soğumasına, kendini başarısız hissetmesine yol açar.

Mobbingle karşılaşan kişi, iş konusunda kendine güvenmeli, başarısızlıkla ilgili imalardan etkilenmemeye çalışarak işinde aslında ne kadar başarılı olduğunu kendine tekrarlamalı. Böylece kendine duyduğu güveni kaybetmeyerek, yapılanın yalnızca psikolojik bir şiddet unsuru olduğunu aklından çıkarmamalı. 

  • Genellikle amirler, patronlar mobbing uyguluyor.

Mobbing, genellikle çalışanlardan daha üst kademedeki insanlar tarafından uygulanıyor. Bunun sebebi, yöneticilerin ya da amirlerin pozisyonlarına ya da otoritelerine duydukları güvenden kaynaklanıyor. Çalışanların her türlü kaprislerine ve yaptırımlarına katlanacaklarını düşünen yöneticiler pek çok sebepten dolayı mobbing uygulayabiliyor.

Yöneticileri tarafından psikolojik şiddete maruz kalan kişiler bunun nedenini anlamaya çalışarak işe başlayabilirler. Ancak bunu yaparken objektif bir şekilde, söylenenlerin ve yapılanların kendi davranışlarından mı yoksa yöneticiden mi kaynaklandığını iyi analiz etmelidirler. Eğer yaptıkları işe ve kendilerine güveniyorlarsa, yöneticinin bunu kendine güven eksikliği gibi şahsi sebeplerle yaptığından emin olmalıdırlar. Bunun neticesinde söylenen olumsuz şeylerin aslında kendileriyle değil, yöneticileriyle ilgili olduğunu akıllarından çıkarmamalıdırlar. 

Nasıl Başedilir?

Mobbinge maruz kalan çalışanlar bir savunma mekanizması geliştirmeli ve yapılan olumsuz şeylerin, söylenen olumsuz sözlerin kendilerini ve yaptıkları işi olumsuz etkilemesini engellemelidirler. Bunu yapmak elbette kolay değildir, ancak kişi kendine bunu yapanın amacına ulaşmaması için sakin olması gerektiğini telkin etmelidir.

Mobbing elbette hakaret ya da taciz boyutuna ulaştığında sessiz kalınmamalıdır. Durumun bildirilebileceği daha yüksek bir makam varsa mutlaka uygun bir dille yaşanan sıkıntılar anlatılmalıdır. 

Mobbing uygulanan iş yerlerinde en sık yaşanan sorun, mobbinge maruz kalan çalışanın intikam almaya çalışmasıdır. İftiraya ya da olumsuz sözlere maruz kalan çalışanlar yaptıkları işle ya da davranışlarıyla yöneticilerinden intikam almaya çalışabilir. Bu da kurumun ve kişinin başarısız olmasına sebep olacak en önemli etkenlerden biridir.

Akılda bulunması gereken nokta, kişinin kendi başarısını ve öz geçmişini olumsuz etkileyecek şeylerden uzak durmaktır. İşi eksik yapmak ya da geciktirmek, kişinin başarısızlığı ya da sosyal becerilerinin eksik olması şeklinde yorumlanacaktır. Bunu yapmak yerine eğer mümkünse yöneticilerin olumsuz davranışları görmezden gelinmeli, ya da iyice düşünülerek işten ayrılma kararı alınmalıdır.

Mobbinge mücadelede çalışanın başvurabileceği bir diğer yol da yasal süreçte hakkını aramaktır. Bu konuda Mobbing Davası Nasıl Açılır? yazısına göz atabilirsiniz.