Haciz Olan Eşyalar Nasıl Geri Alınır?

Yağmur Kaya
Haciz Olan Eşyalar Nasıl Geri Alnır?

Borçlu kişinin borçlarını ödeyememesi durumunda taşınır- taşınmaz mallarına, üçüncü kişilerdeki alacaklarına idari ve adli mahkeme kararınca el konulması işlemine haciz denir. Haczin, ihtiyati haciz ve normal haciz olmak üzere iki çeşidi vardır.  

Borçlunun eğer menkul malı var ise gayrimenkulleri haczedilemez ancak borcunun karşılanmaması durumunda gayrimenkullere başvurulur. Kişinin adına kayıtlı araçlara, tapuda adına olan gayrimenkullerine, varsa ortaklığı ölçüsünce ortak olunan şirkete, borçlunun gösterilmiş olan  iş ve ev adreslerine ve ya da diğer üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına haciz işlemine gidilir.  

Haciz koyulabilecek eşyalarda İcra ve İflas Kanununca düzenlemeler yapılmıştır. Bu kanuna göre borçlunun hayati ihtiyaçlarını yerine getirebilmesi için gerekli olan eşyalar haciz konusu olamaz. Bu eşyalara örnek olarak buzdolabı, ütü, televizyon, çamaşır makinesi verilebilir. Ancak söz konusu olan eşyalardan birden fazla olması durumunda biri hariç diğerlerinin haczi gerçekleştirilir.

Haciz koyulan mallara daha sonra başka bir alacaklı tarafından aynı zamanda haczedilebilir. Daha sonra menkul değere çevrilen mallar alacaklılara pay edilir.  Elde edilen paylar borç için yeterli gelmezse tekrar hacze gidilir.  Satış işlemi sonucu artan para olursa borçlu kişiye iade edilir.

Haczedilen eşyalar alacaklının isteğine göre borçluda bırakabilir ya da yediemin deposunda tutulabilir. Belirlenen süre zarfında borcun ödenmemesi durumunda satışı gerçekleşir.  Bu süre zarfında yani bir yıllık süre içerisinde mallar değiştirilemez veya başka kişilere satılamaz.  Süre içinde borcun kapatılması durumunda mallar geri alınabilir. Fakat bu durumda yediemin deposunun ücretinin de borçlu tarafından ödenmesi söz konusu olur.

Süre sonunda haczedilen malların satışı açık arttırma usulü ile yapılır. Açık arttırmanın yeri ve zamanı daha önceden ilan edilir.  

Haciz masrafları haciz sırasında oluşan işlemlerin masrafları manasına gelir. Önce alacaklı tarafından karşılanır. Bu masraf da dosyaya işlenir ve daha sonra borçludan tahsil edilir. El konulan eşyaların geri alınabilmesi için öncelikle bu masrafların da dâhil olduğu icra dosyasına olan borcun kapatılması gerekir. Daha sonra malların götürüldüğü depoya gidilir ve adalet bakanlığınca belirlenmiş olan depo masrafları da karşılanarak mallar üzerindeki hak geri alınmış olur.