Geçici İş Göremezlik Ödeneği Nasıl Alınır?

Solmaz Özlem Köse Geçici İş Göremezlik Ödeneği Nasıl Alınır?

Halk arasında rapor parası olarak bilinen geçici iş göremezlik ödeneği sigortalı olarak bir iş yerine bağlı çalışan kişilere, belirtilen durumlar kapsamında hastalık nedeni ile çalışamadığı günler için Sosyal Sigortalar Kurumu tarafından ödenen bir ödenektir. Kişilerin raporlu olduğu dönemlerde gelir kaybını önlemek ve mağduriyetlerini gidermek için ödenen geçici iş göremezlik ödeneğini hak almaya kazananlar 3 farklı şekilde tanımlanır.

  • Sigortalı işçinin bağlı bulunduğu işyerinde kaza ya da işiyle alakalı bir rahatsızlık geçirmesi durumunda
  • Rapor tarihinden önce 90 gün SSK primi ödenmiş olması şartıyla hastalık ya da herhangi bir rahatsızlık durumunda
  • 90 günlük SSK primi ödenmiş olması kaydıyla doğum yapmış sigortalı kadın işçi doğumdan önce ve sonra 8 haftalık süreyi kapsayan toplamda 16 haftalık geçici iş göremezlik ödeneği almaya hak kazanır.

Geçici iş göremezlik ödeneğiyle ilgili olarak raporun kabul edilmesi için mutlaka SGK tarafından yetki verilmiş hekim ve sağlık kurullarından alınması gerekir. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’na göre, köy ya da mahalle muhtarları ile kendi adına bağımsız çalışanların da geçici iş göremezlik ödeneği alma hakları mevcuttur. Ancak bu kişiler için doğum yapmış kadınlar hariç prim borçlarının olmaması ve yatarak tedavi görmeleri durumunda hak söz konusudur.

Eğer alınan rapor iş kazası dışında hastalıktan kaynaklanıyorsa, geçici iş göremezlik ödeneğini raporun 3. gününden itibaren  başlar. Buna bağlı olarak en fazla iki günü kapsayan raporlar için SGK rapor parasını ödemez.

Geçici iş göremezlik ödeneği, aylık ücret üzerinden günlük kazancın yatarak tedavide kazancın yarısı tutarında, ayakta tedavilerde ise 2/3 oranında hesaplanarak bulunur. Aylık ücret dışında prim ödemesinin söz konusu olduğu durumlarda ise, iş göremezlik durumunun başladığı tarihten önceki son üç ay içindeki prime esas kazançlar toplamı bu kazançlara esas prim ödeme gün sayısına bölünerek bulunur.

İş kazalarında 90 günlük SSK primi ödenmiş olması şartı aranmamasına bağlı olarak işçinin işe girdiği ilk günlerde iş kazası yaşaması durumundan ise işyerinde kendisiyle eşit şartlara sahip emsal teşkil edebilecek işçinin kazancı üzerinden hesaplama yapılır. Kişinin raporları ile birlikte SGK kurumuna yaptığı başvuru sonucunda ödemeler, Ziraat Bankası’nın herhangi bir şubesinden yapılır.