Defne Nasıl Bir Ağaçtır?

Haluk Manav

Defne Nasıl Bir Ağaçtır?

Akdeniz coğrafyasında yetişen defne, Defnegiller familyasına ait olup yapraklarını dökmeyen bir ağaç cinsidir. Akdeniz iklimine özgü maki denilen bitki örtüsünün karakteristik bir cinsidir. Bilinen türleri Türkiye'de, Kanarya  Adaları'nda, Akdeniz Havzası boyunca ve Cortegada Adası'nda (İspanya) yetişir.

Türkiye'de yetişen türü akdeniz defnesi (Laurus nobilis) ya da sadece defne olarak isimlendirilir. Bu cins akdeniz ikliminden dolayı sıklıkla 3-10 metre boyutlarında olabilen sarı çiçekli ve her zaman yeşil kalabilen bir orman ağacıdır. Bulunduğu coğrafyaya göre uygun şartlarda 10-15 metreye kadar boylanabildiği de görülebilir. Aynı zamanda defne yaprakları parlak yapılı ve kokulu, şekilleri mızrak ucunu anımsatabilen, üst yüzü koyu yeşil alt yüzü açık yeşil olan bir ağaç cinsidir. Ayrıca yaprakları, mutfaklarda yemek yapımında da kullanılabildiği gibi alternatif tıp malzemeleri arasında da yer alır.

Mevsimsellere Göre Geçirdiği Değişimler

Defne ağaçlarının erkek ve dişi olmak üzere iki cinsi vardır. Çiçeklenme süreci, bulunduğu konuma göre ufak değişiklikler gösterse de sıklıkla Mart ve Mayıs aylarında gerçekleşir. Erkek çiçekler görünüş olarak sarının daha koyu tonlarına sahiptir. Kümeler halinde ve bol bir şekilde olurlar. Dişi çiçekler de sarının açık tonlarında, yeşile yakın bir renkte ve seyrek olarak dallarda bulunurlar.

Meyveleri Eylül-Ekim aylarında olgunlaşır ve maviye yakın siyah bir rengi vardır. Erginler Nisan-Mayıs aylarında olgunlaşmalarını tamamlayıp beslenmeye başlar. Beslenme sonucunda ise yaprakları kıvrık bir hal almaya başlar. Ergin dişiler Mayıs aylarında yumurtalarını bu kıvrık haldeki yaprakların alt yüzeyine bırakırlar. Mayıs ile Eylül arası dönemde de iki veya üç kez döl verirler. Kış aylarını ise korunaklı mekanlarda erginleşmiş olarak geçirirler.

Türkiye'de Yetiştirildiği Yerler

Defne ağacının rahatça olgunlaşabilmesi için bulunduğu bölgenin denizel bir iklimi olması gerekir. Ayrıca kışın don hali olmayan iklimleri sever. Bu yüzden Türkiye’nin güney kısmından başlayıp kuzeydoğu kesimlerine kadar tüm kıyıları boyunca doğal olarak bulunabilir. Ayrıca defne, subtropik iklim etkisiyle daha içerilere kadar da görülebilir. En yaygın olduğu iller olarak İstanbul, Balıkesir, Zonguldak, Sinop, Trabzon, Antalya, İzmir, Muğla, Mersin, Hatay örnek verilebilir.