Bülbül Nasıl Bir Kuştur?

Sema Şahin Kuzuluk
Bülbül Nasıl Bir Kuştur?

Güzel ötüşü ile tüm dünyada tanınan bülbül, sinekkapangillerden familyasına aittir. Hezer, seher kuşu ya da andelip olarak da adlandırılır. Akdeniz ülkelerinde, orta ve güney Avrupa’da, Hazar Denizi dolaylarında bulunur. Nar bülbülü, Nil bülbülü, ak kulaklı bülbül, tepeli bülbül, çalı bülbülü ve ötleğen kuşu gibi çeşitleri vardır.

Bülbül 20-25 gr ağırlığında, 16-17 cm uzunluğundadır. Kuyruk sokumu ve kuyruğu kızıla çalan kahverengi, göğsü silik, kirli beyaz renktedir. Kahverengi başının üstünde iri siyah gözleri, kır renkli kaşları vardır. Dişisi ile erkeği birbirlerine benzer ama erkeğinin kanat boyu daha uzundur. Ortalama yaşam süreleri 1 ile 5 yıl arasındadır.

Bülbüllerin uçuşları inip kalkan dalgalar gibidir ve hızlıdır. Dallardan daha çok yerlerde sıçraya sıçraya dolaşırlar. En önemli özellikleri muhteşem ötüşleri ve güzel sesleridir. Ötüşlerinin türü birbirinden farklıdır. 180-260 arasında ötüş çeşitleri vardır. Geceleri daha fazla öterler. Erkek bülbüller geceleri öterek dişi kuşları yanlarına çağırırlar. Bülbüller eşleştikten sonra toprağa yakın bir yerde yuvalarını yaparlar. Dişi kuş burada 5-6 yumurta yumurtlar. Kuluçka dönemleri Mayıs ayı ortalarıdır. 14 gün devam eden bu dönemde erkek kuş, devamlı öterek, dişisini güzel şarkıları ile oyalamaya ve eğlendirmeye çalışır. Aynı zamanda gündüzleri birkaç saat yumurtaların üzerinde yatarak dişisine yardımcı olur. Yumurtadan çıkan yavruların 11-12 gün bakıma ihtiyaçları vardır. Bunu da dişi ve erkek bülbüller ortaklaşa yaparlar.

Yaşamak için ılıman bölgelerdeki genç ağaçların bulunduğu ormanları ve fundalıkları tercih ederler. Böylelikle kendilerine zarar verebilecek yırtıcı kuşlardan korunurlar. Alaca baykuş en büyük düşmanlarıdır. Bitkilere ve fidanlara zarar veren böceklerle, frenk üzümü, mürver gibi yemişlerin taneleri ile beslenirler. Bülbüller kış gelince toplu halde güneye doğru, Orta Afrika’ya göç ederler. Bahar başlarında doğdukları yere geri dönerler.

Güzel ötüşleri nedeniyle kuş meraklarının beslemek için tercih ettikleri bir kuş türüdür. Evlerde yalnızca henüz eşleşmemiş bülbüller beslenebilir. Eşleşen bülbüller kafes hayatına dayanamazlar. Bir süre sonra ne kadar iyi bakılsalar da yaşamları yitirirler. Kafeste yaşayan bülbüller un böcekleri ve karınca kurtçukları ile beslenirler.