Birikim Değerlendirme Yöntemleri

Burak Sözer

Birikim Değerlendirme Yöntemleri

Elde edilen kazançların korunması ve değerinin artması için doğru birikim yöntemlerini belirlemek gerekir. Mal varlıklarının yönetilme ve değerlendirme biçimleri birbirinden farklı olabilir. Bu gibi durumlarda ülke ekonomisi ve para birimlerinin grafikleri dikkatli bir şekilde incelenmelidir. Birikimlerin değerlendirilebilmesi için şu yöntemler tercih edilebilir:

Repo

Türkçe karşılığı tam olarak 'geri satın alma anlaşması' olan bu yöntem, kısa vadeli bir fon toplama yöntemidir. Bu sistemde satıcı, menkul değerlerini ileri dönemlerde belirlenen bir tarihte ve karar verilmiş bir fiyat üzerinden tekrar satın alma taahhüdü verir ve bu anlaşma üzerinden malını satar. 

Repo, kısa vadeli ve yüksek getirisi olması nedeniyle yatırımcılar tarafından çok fazla tercih edilir. Bankalar üzerinden belirlenen repo fiyatlandırması, birikim yapan kişiler tarafından değerlendirilir. Bu noktada, yatırımcıların banka repo fiyatlarına dikkat etmek gerekir. Çünkü bu fiyatlandırmalar bankalara göre değişir. Para miktarı, repo getirisinde önemlidir. Zamanlama da bu konuda fark yaratır. Repo yapacak olan kişilerin sahip olduğu birikim miktarının fazla olması ve pazarlık yapması kazançlarını artıran etkenler arasındadır. 

Mevduat

Bankalara verilen ve daha sonra çekilmek üzere sözleşme imzalanan birikim yöntemidir. Vadeli ve vadesiz olarak ayrılır. Bankalar dışındaki aracı kurumlar mevduat kabul edemez. Bankaların uyguladıkları faiz oranları ve vade imkanları mevduat hesabından kazanç sağlanmasına yardımcı olur. 

Borsa 

Menkul kıymetlerin alınıp satıldığı ve arz-talep dengesine göre organize olan piyasa türüne borsa denir. Burada hisse senetleri üzerinden birikimler değerlenebilir. Hisse senetlerinin değer kazanmasında birçok faktör vardır. Şirketlerin büyümesi, stratejileri, hissenin büyüklüğü, ülkedeki ekonomik şartlar, küresel olaylar, döviz kurları gibi unsurlar borsanın grafiğini etkiler. 

Döviz 

Yatırımcıların birikimlerini en fazla tercih ettiği araçlardan birisidir. Genel olarak siyasi ve ekonomik kriz dönemlerinde bu alana yönelinir. Bu dönemlerde beklenmedik bir şekilde yatırımcılara kazanç getirebilen döviz Türk lirasının değer kaybetmesi durumunda talep alır. Euro ve Dolar en fazla tercih edilen döviz türleridir. Aylık enflasyon oranının yükselmesi, ekonomide kötü gidişin olması, faiz oranlarının düşmesi, borsanın düşmesi, iç borçlanma ve hazine borçlarının olması durumlarında döviz yükselir. 

Altın 

Bilinen en eski birikim araçlarından birisi olan altın, en güvenli ve yatırım araçlarının çok fazla tercih edilmediği alanlarda kullanılır. Altının istenildiği zaman paraya çevrilmesi, diğer araçlara göre daha güvenilir olmasını sağlar. Küçük yatırımcıların en fazla tercih ettiği birikim yöntemi altındır. Kriz dönemlerinde önemli bir yatırım aracı haline gelir. Genel olarak savaş dönemlerinde altın fiyatları en yüksek haline gelir. Doların yükselmesi de altının yükselmesini sağlar.

Altına yatırım yapacak olan kişilerin Cumhuriyet altını alması gerekir. Bunun nedeni ise Cumhuriyet altınlarında işçilik parasının alınmamasıdır. Çiftçiler, hasat dönemlerinde altına yönelebilir. Yatırımcıların bu alanda kazanç sağlayabilmesi için altına ilginin en az olduğu dönemleri seçmesi gerekir.